29.11.2021թ
Ամբողջ թվերի հանումը Տեսական նյութ
Իմանալով, թե ինչպես է կատարվում ամբողջ թվերի գումարումը`դժվար չէ հասկանալ, թե ինչպես պիտի կատարվի նրանց հանումը։
Բերենք օրինակ.
(+12) – (+9) = (+12) + (–9) = +3,
(–11) – (–7) = (–11) + (+7) = –4,
(+5) – (+4) = (+5) + (–4) = +1
Այս օրինաչափությունը ճիշտ է ցանկացած երկու ամբողջ թվերի համար, ուստի մի ամբողջ թվից մեկ ուրիշ ամբողջ թիվ հանելու համար պետք է նվազելիին գումարել հանելիին հակադիր թիվը։ Բերված կանոնից հետևում է, որ ամբողջ թվից զրո հանելիս ստացվում է նույն ամբողջ թիվը, իսկ զրոյից որևէ ամբողջ թիվ հանելիս ստացվում է հանելիին հակադիր թիվը:
Առաջադրանքներ
1)Հաշվել
ա) 6 – 17=-11
բ) –33 – 24=-57
գ) 12 – 9=3
դ) 18 – 23=-5
ե) –11 – 91=-102
զ) 8 – 27=-19
է) –11 – 7=-18
ը) 0 –16=-0
2) Կատարե՛ք հանում.
ա) 34–(–7)=-41
բ) 101 – (–8)=—93
գ) 29 – (–11)=-18
դ) –70 – (–14)=-56
ե) –48–(–25)=-23
զ) –17 – (–34)=-17
է) –52 – (–2)=-550
ը) 82 – (–3)=-79
3) Գտե՛ք և համեմատե՛ք արտահայտությունների արժեքները.
ա) 8 – 3 > 3 – 8, գ) –25 – (–3) = –3 – (–25),
բ) (–7) – 4 < 4 – (–7), դ) 6 – (–2) > (–2) – 6։
- Հաշվե՛ք
ա) |31| + |27|=58
բ) |44| : |– 4|=11
գ) |– 3| – |– 1|=2
դ) |15| · |– 12|=180
- Գտե՛ք գումարը.
ա) (–11) + (–2) + 6 + 5 + (–7)=-9
բ) 22 + (–14) + (–30) + (–15) + 19=-18
գ) 8 + 14 + (–21) + (–36) + (–1)=-34
դ) (–33) + 25 + (–40) + (–25) + 80=7
6.Գտե՛ք , թե ինչ թիվ պետք է գրել աստղանիշի փոխարեն, որպեսզի ստացվի հավասարություն.
ա) | -10,+10 | = 10, գ) | 3 | = 3, ե) 6 · | 4 | – 14 = 10,
բ) 2 · | 12 | = 24, դ) – | -7 | = –7, զ) 3 · | 0 | = 0։
10-24=-14 21-30=-9 -41-3=-44 -18-56=-104 14-36=-22 -15-(-2)=-13 -36-(-12)=-24 -25+(-3)=-28 -25-(-13)=-12
Ամիրյան Գրիգոր 