Автор: grigoramiryan

Человеческое воображение – это невероятное сокровище, способное превратить обыденную реальность в мир чудес и приключений. Мечты и фантазии – это два ключа к этому удивительному миру, который живет внутри каждого из нас.

Мечты – это те грандиозные цели и желания, которые питают нашу душу и вдохновляют нас двигаться вперед. Это те идеи, которые делают нашу жизнь более яркой и насыщенной. Мечты могут быть маленькими и скромными, как путешествие на море или встреча с давним другом, или же великими и амбициозными, как осуществление карьерных целей или создание семьи. Они могут быть реалистичными или сказочными, но в любом случае мечты придают нашей жизни смысл и наполняют ее смыслом.

Фантазии – это бесконечные возможности нашего воображения. Это те мгновения, когда мы уносимся в мир фантастических приключений и встречаемся с сказочными существами. Фантазии позволяют нам уйти от повседневной рутины и окунуться в мир магии и волшебства. Они помогают нам раскрыть свой творческий потенциал и научиться видеть красоту в самых обычных вещах. Фантазии могут быть источником вдохновения для художников, писателей и музыкантов, а также для обычных людей, которые ищут вдохновение в повседневной жизни.

Мечты и фантазии – это два важнейших компонента человеческой жизни, которые делают нас уникальными и помогают нам раскрыть свой потенциал. Они наполняют нашу жизнь смыслом и красотой, делают ее интересной и разнообразной. Позвольте себе мечтать и фантазировать, и вы обретете ключ к бесконечному миру возможностей.

Упражнение 1. Замените прямую речь косвенной.

А) 1. Я сказал Павлу: «У меня есть два билета в театр». 2. Он сказал мне:
«Я уже видел этот спектакль». 3. Анна написала своим родителям: «Я скоро
приеду домой». 4. Родители ответили ей: «Мы давно ждѐм тебя». 5. Мой брат
позвонил мне и сказал: «Вечером я буду у тебя». 6. Миша написал отцу: «Я сдал
все экзамены». 7. Я сказал сестре: «Ты должна посмотреть этот фильм». 8. Она
ответила мне: «Я уже смотрела его».

А)

1. Я сказал Павлу, что у меня есть два билета в театр.
2. Он сказал мне, что уже видел этот спектакль.
3. Анна написала своих родителей, что скоро приедет домой.
4. Родители ответили ей, что давно ждут её.
5. Мой брат позвонил мне и заявил, что будет у меня вечером.
6. Миша написал отцу, сообщив, что он сдал все экзамены.
7. Я сказал сестре, что она должна посмотреть этот фильм.
8. Она ответила мне, что уже смотрела его.

Б) 1. Андрей сказал нам: «Завтра у нас в клубе будет концерт». 2. Друзья
сказали ему: «Мы хотим пойти на этот концерт». 3. Он ответил нам: «В кассе
уже нет билетов». 4. Мы сказали ему: «Ты должен помочь нам купить билеты»5.Мой товарищ сказал мне: «Я не видел этот фильм». 6. Я сказал ему: «У меняесть лишний билет». 7. Он сказал мне: «Мне нужно два билета». 8. Преподава-тель сказал студентам: «Завтра вы начнѐте читать новый рассказ». 9. Студенты ответили: «У нас в книге нет этого рассказа». 10. Преподаватель сказал им: «Выможете взять этот рассказ в библиотеке».

Б)

1. Андрей сказал нам, что завтра в клубе будет концерт.
2. Друзья сказали ему, что хотят пойти на этот концерт.
3. Он ответил нам, что в кассе уже нет билетов.
4. Мы сказали ему, что он должен помочь нам купить билеты.
5. Мой товарищ сказал мне, что не видел этот фильм.
6. Я сказал ему, что у меня есть лишний билет.
7. Он сказал мне, что ему нужно два билета.
8. Преподаватель сказал студентам, что завтра они начнут читать новый рассказ.
9. Студенты ответили, что в их книге нет этого рассказа.
10. Преподаватель сказал им, что они могут взять этот рассказ в библиотеке.

Упражнение 2. Замените прямую речь косвенной.

1.Анна спросила меня: «Где находится книжный магазин?» 2. Я спросил
продавца: «Сколько стоит эта книга?» 3. Я спросил девушку: «Где вы живѐте?»Мария спросила нас: «Куда вы идѐте?» 5. Михаил спросил меня: «Кому ты
обещал дать книгу?» 6. Мой друг спросил меня: «Почему ты не идѐшь с нами?»Мать спросила сына: «Когда ты вернѐшься домой?» 8. Мы спросили нового студента: «Откуда ты приехал?» 9. Мальчик спросил меня: «Как вас зовут?»

1. Анна спросила меня, где находится книжный магазин.
2. Я спросил продавца, сколько стоит эта книга.
3. Я спросил девушку, где она живёт.
4. Мария спросила нас, куда мы идем.
5. Михаил спросил меня, кому я обещал дать книгу.
6. Мой друг спросил меня, почему я не иду с ними.
7. Мать спросила сына, когда он вернется домой.
8. Мы спросили нового студента, откуда он приехал.
9. Мальчик спросил меня, как меня зовут.

Упражнение 3. Замените прямую речь косвенной.

1.Нина спросила меня: «Ты читал сегодняшнюю газету?» 2. Я спросил
его: «Ты был сегодня на стадионе?» 3. Мы спросили их: «Вы были на выставке? Анна спросила меня: «Ты получаешь письма из дома?» 5. Я спросил его:
«Твоя сестра пойдѐт с нами в театр?» 6. Мы спросили преподавателя: «Завтра
будет лекция по истории?» 7. Он спросил нас: «Вы понимаете то, что я говорю?» Я спросил брата: «Ты будешь читать эту книгу?»

1. Нина спросила меня, читал ли я сегодняшнюю газету.
2. Я спросил его, был ли он сегодня на стадионе.
3. Мы спросили их, были ли они на выставке.
4. Анна спросила меня, получаю ли я письма из дома.
5. Я спросил его, пойдет ли его сестра с нами в театр.
6. Мы спросили преподавателя, будет ли завтра лекция по истории.
7. Он спросил нас, понимаем ли мы то, что он говорит.
8. Я спросил брата, будет ли он читать эту книгу.

Упражнение 4. Замените прямую речь косвенной.

1.Наш знакомый спросил нас: «Вы давно приехали сюда?» 2. Врач
спросил меня: «Вы хорошо себя чувствуете?» 3. Студенты спросили
преподавателя: «Мы правильно решили задачи?» 4. Анна спросила свою
подругу: «Интересно было на вечере?» 5. Я спросил своего друга: «Ты долго
ждал меня?» 6. Я спросил Карлоса: «Ты давно изучаешь русский язык?»

1. Наш знакомый спросил нас, приехали ли мы сюда давно.
2. Врач спросил меня, чувствую ли я себя хорошо.
3. Студенты спросили преподавателя, правильно ли они решили задачи.
4. Анна спросила свою подругу, было ли интересно на вечере.
5. Я спросил своего друга, долго ли он ждал меня.
6. Я спросил Карлоса, давно ли он изучает русский язык.

Упражнение 5. Замените прямую речь косвенной.

1.Преподаватель сказал нам: «Откройте тетради и пишите». 2. Мы
попросили преподавателя: «Повторите, пожалуйста, последнее предложение». Он сказал брату: «Прочитай этот рассказ». 4. Родители написали дочери:
«Пиши нам чаще». 5. Виктор написал родителям: «Пришлите мне книги на
французском языке». 6. Друзья просили Антона: «Расскажи нам, как ты учился в
Москве». 7. Я попросил друга: «Купи мне, пожалуйста, книгу».

1. Преподаватель сказал нам, чтобы мы открыли тетради и начали писать.
2. Мы попросили преподавателя повторить последнее предложение.
3. Мы просили преподавателя прочитать этот рассказ.
4. Родители написали дочери, чтобы она писала им чаще.
5. Виктор попросил родителей прислать ему книги на французском языке.
6. Друзья попросили Антона рассказать им, как он учился в Москве.
7. Я попросил друга купить мне книгу.

Упражнение 7. Вместо точек поставьте союзы что или чтобы.

l. Преподаватель сказал нам, … мы прочитали эту книгу. Он сказал, … эта
книга очень интересная. 2. Врач сказал больному, … у него неопасная болезнь.
Он сказал, … больной принимал лекарство. 3. Отец написал мне, … летом я
приехал домой. Он написал, … они с мамой очень хотят видеть меня. Я написал
родителям, … летом я обязательно приеду к ним. 4. Я сказал товарищу, … я
куплю билет в кино. Товарищ сказал мне, … я купил ему два билета. Преподаватель сказал, … сегодня мы будем писать сочинение. Он сказал, … мы
писали внимательно. 6. Мой друг сказал мне, … я посмотрел балет «Лебединое озеро». Он сказал, … он смотрел этот балет в Большом театре.

1. Преподаватель сказал нам, что мы прочитали эту книгу. Он сказал, что эта книга очень интересная.
2. Врач сказал больному, что у него неопасная болезнь. Он сказал, что больной принимал лекарство.
3. Отец написал мне, что летом я приехал домой. Он написал, что они с мамой очень хотят видеть меня. Я написал родителям, что летом я обязательно приеду к ним.
4. Я сказал товарищу, что я куплю билет в кино. Товарищ сказал мне, что я купил ему два билета. Преподаватель сказал, что сегодня мы будем писать сочинение. Он сказал, что мы писали внимательно.
5. Мой друг сказал мне, что он посмотрел балет «Лебединое озеро». Он сказал, что он смотрел этот балет в Большом театре.

Замените прямую речь косвенной.

А) 1. Мой друг спросил меня: «Почему ты не был вчера на вечере?»

Мой друг спросил: почему я вчера не был на вечере?

2. Он спросил нас: «Вы пойдете завтра в театр?»

Он спросил нас: мы пойдём завтра в театр?

3. Анна сказала Павлу: «Позвони мне сегодня вечером».

Анна сказала Павлу, что бы он позвонил ей сегодня вечером.

4. Я сказал ей: «Подожди меня здесь».

Я сказала ей, что бы она подождала меня здесь.

5. Она спросила брата: «Ты можешь помочь мне?»

Она спросила брата: может ли он помочь ей?

6. Он спросил меня: «Ты помнишь этого человека?»

Он спросил меня: помню ли я этого человека?

7.Мой друг спросил меня: «Куда ты положил мой портфель?»

Мой друг спросил меня:куда я положил его телефон?

8. Я спросил Виктора: «Ты приходил ко мне вчера?»

Я спросила Виктора:приходил ли он вчера ко мне?

9. Он попросил меня: «Помоги мне, пожалуйста».

н попросил меня:помочь ему.

10. Олег попросил меня: «Ты прочитаешь эту книгу до субботы?»

Олег попросил меня:прочитаю ли я эту книгу до субботы?

Б) 1. Он спросил нас: «Куда вы идѐте?» Мы ответили ему: «Мы идѐм в
кино».

Он спросил нас, куда мы идем. Мы ответили ему, что мы идем в кино.

2. Он спросил меня: «Ты читал эту книгу?» Я ответил: «Нет, не читал».
Он сказал мне: «Я могу дать тебе книгу на два дня».

Он спросил меня, читал ли я эту книгу. Я ответил, что нет, я ее не читал. После этого он сказал мне, что может дать мне книгу на два дня.

3. Мать спросила сына: «Т был вчера в кино?» Сын ответил: «Да, был». Мать спросила: «С кем ты ходил в кино?» Он ответил: «Я ходил Ее товарищем».

Мать спросила сына, был ли он вчера в кино. Сын ответил, что да, он был. Затем мать спросила, с кем он ходил в кино. Он ответил, что ходил с товарищем.

4. Товарищ попросил меня: «Объясни мне эту задачу». Я сказал ему: «Попроси Антона, потому что я сам не знаю, как решать еѐ».

Товарищ попросил меня объяснить ему эту задачу. Я сказал ему, чтобы он попросил Антона, потому что я сам не знаю, как решать ее.

5. Я попросил друга: «Расскажи мне, как ехать в театр». Он
сказал: «Спроси Анну, потому что она была в этом театре».

Я попросил друга рассказать мне, как ехать в театр. Он ответил, чтобы я спросил Анну, потому что она была в этом театре.

Թթվածինը սովորական պայմաններում անգույն, անհոտ, անհամ գազ է:

Ջրում քիչ է լուծվում, սովորական պայմաններում մեկ լիտր ջրում 30 մլ թթվածին է լուծվում ( 100 ծավալ ջրում՝ 3 ծավալ թթվածին): Ջերմաստիճանը իջեցնելիս լուծելիությունը մեծանում է: Օրինակ՝ 100ծավալ սառցաջրում (0°𝐶) 5 ծավալ թթվածին է լուծվում:

Թթվածնի խտությունը 0°𝐶-ում և 101 կՊա ճնշման պայմաններում 1,43 գ/լ է, օդից ծանր է 1,11 անգամ: Թթվածինը  եռում է −183°𝐶-ում, իսկ պնդանում է  −219°𝐶-ում՝ առաջացնելով բաց երկնագույն բյուրեղներ:

Թթվածնի ստացումը

Առաջին անգամ թթվածին  ստացել են սնդիկի օքսիդի (𝐻𝑔𝑂) քայքայումից:

2𝐻𝑔𝑂=𝑡°2𝐻𝑔+Օ2

Արդյունաբերության մեջ թթվածին ստանում են՝

1. Հեղուկ օդից

2. Ջրի էլեկտրոլիզից

2𝐻2Օ=2𝐻2+𝑂2

Լաբորատորիայում հնարավոր է ստանալ թթվածին՝ այդ տարրը պարունակող բարդ նյութերը քայքայելով:

1. Կալիումի պերմանգանատի քայքայումից՝

2𝐾𝑀𝑛𝑂4=𝑡°𝐾2𝑀𝑛𝑂2+𝑀𝑛𝑂4+𝑂2

2.Կալիումի քլորատի քայքայումից՝

2𝐾𝐶𝑙𝑂3=𝑡°,𝑀𝑛𝑂22𝐾𝐶𝑙+3𝑂2

3. Ջրածնի պերօքսիդի քայքայումից՝

2𝐻2𝑂2=2𝐻2𝑂+𝑂2

4. Կալիումի նիտրատի քայքայումից՝

2𝐾𝑁𝑂3=𝑡°2𝐾𝑁𝑂2+𝑂2

Անջատվող թթվածինը հայտնաբերում են առկայծող մարխով՝ այն թթվածնով փորձանոթի մեջ մտցնելիս բռնկվում է:

Սովորել՝ Թթվածնի քիմիական հատկությունները։

Էջ՝ 97-101

Թթվածինը քիմիապես ակտիվ նյութ է: Այն փոխազդում է պարզ նյութերի հետ՝ ոչ մետաղների և մետաղների, ինչպես նաև` բարդ նյութերի:

Կարևոր է նշել, որ թթվածնի պակասի դեպքում ածխի այրումից առաջանում է խիստ վտանգավոր գազ՝ ածխածնի (II) օքսիդ (CO՝ շմոլ գազ).

2C+O2→2CO↑

Ամենակարևորը թթվածինը նպաստում է այրմանը և շնչառությանը։ Այն մեծ չափով նպաստում է մետալուրգիական գործընթացներին՝ թուջի, պողպատի, ինչպես նաև գունավոր մետաղների (Cu, Zn, Sn, Au) արտադրության համար։ Բժշկության մեջ ծանր հիվանդներին տալիս են թթվածին։ Թթվածին ծախսվում է մետաղների կտրման և եռակցման ժամանակ, սուզանավերում, տիեզերանավերում, ջրի տակ աշխատող մարդկանց համար։

Նոր թեմա- Թթվածին։

ՀԱՐՑԵՐ, ՎԱՐԺՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ ԵՎ ԽՆԴԻՐՆԵՐ

1. Պատասխանե՛ք հետևյալ հարցերին.

ա) ո՞րն է թթվածին տարրի քիմիական նշանը,

O

բ) որքա՞ն են թթվածնի հարաբերական ատոմային և մոլային զանգվածները,

Ar(O)=16. Mr(O)=32 գ/մոլ

գ) ո՞րն է թթվածին տարրի կարգաթիվը,

8

դ) քանի՞ էլեկտրոն է առկա թթվածնի ատոմի արտաքին էներգիական մակարդակում,

6

2. Հիմնականում ի՞նչ գործընթացներով է պայմանավորված թթվածնի ծախսը բնության մեջ, և ո՞ր երևույթով է այն վերականգնվում։

Բացի նրանից, որ թթվածինը մտնում է համարյա բոլոր նյութերի կազմում, կենդանի բոլոր օրգանիզմները հնչում են թթվածին, որը կազմում է օդի հիմնական մասը։ Կենդանի օրգանիզմները շնչելով օդ՝ թթվածին, արտաշնչում են CO2 գազ։ բնությամբ մեջ թթվածնի ծախսը վերականգնվում է լուսասինթեզով։

7. Գազային խառնուրդը պարունակում է 2,5 մոլ թթվածին և 3 մոլ օզոն: Որքա՞ն է այդ խառնուրդի զանգվածը (գ):

16×2,5=40
16×3=48
48×3=144
144+40=184

Խմբային աշխատանք

Օգտվելով տվյալներից՝ յուրաքանչյուր աշակերտ պետք է որոշի.

ա) թթվածին տարրի զանգվածն իր օրգանիզմում,

բ) թթվածնի ծավալը դասասենյակում:

Առաջադրանք

Սլաքների օգնությամբ ցույց տվեք թթվածնի շրջապտույտը բնության մեջ.

Թեմա՝ Պատկերացում գլանի մասին։

Ծանոթանանք տարածական այնպիսի մարմինների, որոնց մեջ շրջանագիծը նրա մասն է և ունի կարևոր դեր։ Սահմանում ` Ուղղանկյունը նրա որևէ կողմի շուրջը պտտումից առաջացած տարածական մարմինը կոչվում է գլան։ Գլանը ստանալու համար ուղղանկյունը պտտում ենք մի կողմի շուրջ։

Շրջանների կենտրոններով անցնող ուղիղը կոչվում է գլանի առանցք, շրջանները՝ գլանի հիմքեր, իսկ դրանց շառավիղները՝ գլանի շառավիղներ:Գլանի առանցքն ընդգրկող հարթությունը գլանի հետ ունի ընդհանուր մաս, որը կոչվում է գլանի առանցքային հատույթ:Գլանի առանցքային հատույթը ուղղանկյուն է, որի երկու հանդիպակաց կողմերը հիմքի տրամագծեր են: Իսկ մյուս երկու տրամագծեր չհանդիսացող կողմերը կոչվում են ծնորդներ:Գլանի ծնորդները հավասար են:

Գլանի կողմնային մակերևույթի բացվածքը ևս ուղղանկյուն է:

Հարցեր և առաջադրանքներ։

1․ Ո՞ր պատկերն է կոչվում գլան։ GEOGEBRA ծրագրով գծել գլան:

Ուղղանկյունը նրա որևէ կողմի շուրջը պտտումից առաջացած տարածական մարմինը կոչվում է գլան։

2․ Ինչպե՞ս կարելի է ստանալ գլան։

Գլանը ստանալու համար ուղղանկյունը պտտում ենք մի կողմի շուրջ։

3․ Ո՞րն է գլանի առանցքը, հիմքերը, շառավիղը, առանցքային հատույթը և ծնորդը։

Շրջանների կենտրոններով անցնող ուղիղը կոչվում է գլանի առանցք, շրջանները՝ գլանի հիմքեր, իսկ դրանց շառավիղները՝ գլանի շառավիղներ:

4․ Ի՞նչ պատկեր է գլանի առանցքային հատույթը։

Գլանի առանցքն ընդգրկող հարթությունը գլանի հետ ունի ընդհանուր մաս, որը կոչվում է գլանի առանցքային հատույթ:

5․Գլանի առանցքային հատույթը քառակուսի է: Գտեք գլանի ծնորդի և շառավիղի հարաբերությունը:

Եթե գլանի առանցքային հատույթը քառակուսի է, ապա գնալի ծնորդի և շառավիղի հարաբերությունը հավասար է 2:1:

6․ Գլանի առանցքային հատույթը 40սմ պարագծով մի ուղղանկյուն է, որի անկյունագծերը փոխուղղահայաց են: Գտեք գլանի շառավիղը:

40:4=10 (մի կողմ)

10:2=5 (շառավիղ)

7․Գլանի առանցքային հատույթը մի ուղղանկյուն է, որի անկյունագիծը ծնորդ հանդիսացող կողմի հետ կազմում է 60⁰-ի անկյուն: Գտեք այդ անկյունագիծը, եթե գլանի ծնորդի երկարությունը 6սմ է:

90-60=30
6×2=12 (անկյունագիծ):

8․ Գլանաձև բաժակը կիսով չափ լցված է թեյով: Գոլորիշիանալուց հետո թեյի հետքը մնացել էր բաժակի պատերին: Երկրաչափական ի՞նչ պատկեր է այդ հետքը:

Այդ պատկերն շրջանագիծն է:

9․ Գլանաձև ցիստեռնի մի մասը լցված է հեղուկով: Ի՞նչ պատկեր է հեղուկի մակերևույթը: Դիտարկեք ցիստեռնի տեղադրման երկու դեպք՝ ուղղաձիգ և հորիզոնական:

Ողղաձիգի դեպքում շրջանագիծ, հորիզոնականի դեպքում՝ ուղղանկյուն:

Պարզ նախադասություն ամփոփ միտք արտահայտող, մեկ ստորոգումով դրսևորվող նախադասություն։ Կառուցվածքային հիմնական տարրերն (բաղադրիչները) են գլխավոր ու երկրորդական (որոշ կառույցներում՝ գերադաս ու ստորադաս) անդամները։ Գլխավոր անդամներն են ենթական ու ստորոգյալը, երկրորդական են լրացման դերով հանդես եկող անդամները՝ որոշիչը, հատկացուցիչը, բացահայտիչը, խնդիրներն ու պարագաները։

Պարզ համառոտ են կոչվում այն նախադասությունները, որոնք կազմված են՝

ա) Միայն ենթակայից և ստորոգյալից (Սոխակը երգում է: Լսում են վարդերը):

բ) Միայն ստորոգյալից (Գնում եմ: Սասեցե՜ք: Ցրտեց: Կայծակին է տալիս: Եկա՜վ, եկա՜վ, եկա՜վ Արամը…):

գ) Ստորոգյալի դեր կատարող բառերից (դերբայից)՝ Չծխե՜լ: Կանգնել… Ցրվե՜լ. տղանե՜ր:

գ) Տրամաբանորե՛ն ենթակայի դեր կատարող (ստորոգում ունեցող) բառերից (Ահա Զվարթնոցը: «Ռադիո: Մոսկվա: Կրեմլ: Ի՞նչ…Ճառե՞ր… Հեռագի՞ր… Սո՞ւգ գուցե» (Ե. Չարենց)։

ե) Եղանակավորող բառերից, ձայնարկություններից և կոչականներից.

— Սիրո՞ւմ ես քո հայրենիքը։

— Այո՛, իհարկե:

— Իսկ մո՞րդ։

— Անշուշտ:

— Արմենը հիվանդացել է։

— Վա՜յ, ափսո՜ս…

— Սամվե՛լ:

— Ի՞նչ է, դավաճան» (Րաֆֆի)։

— «Ավա՜գ, Ավա՜գ, հե՜յ, Ավա՜գ»:

— Հե՜յ»: (Հ. Թումանյան)

1․Պարզ ընդարձակ նախադասությունները դարձրո՛ւ պարզ համառոտ։

Այդ քարայրներից ամենամեծը ենթադրաբար հարյուր խորանարդ մետր տարածություն է գրավում:

Քարայրներից հարյուր խորանարդ մետր է։

Փարոսը հին աշխարհի յոթ հրաշալիքներից մեկն էր:

Փարոսը հին աշխարհի յոթ հրաշալիքն էր։

Սարի լանջից ջուրը գոչգոչալով իջնում Էր:

Լանջից ջուրը իջնում էր։

Ֆրանսիացի քիմիկոսները շաքարի մի քանի փոխարինիչ են ստացել` բուսաշաքարից երկու հարյուր հազար անգամ քաղցր:

Ֆրանսիացի քիմիկոսները շաքարի փոխարինիչ են ստացել` բուսաշաքարից քաղցր:

Վաղո՜ւց, շա՜տ վաղուց, փիղը կնճիթ չուներ։

Շատ վաղուց, փիղը կնճիթ չուներ։

2.Կարդա՛տեքստը և հարցերին պատասխանի՛ր: Պատասխաններն այնպես գրի՛ր, որ տեքստի համառոտ փոխադրության ստացվի:

Մի թագավոր կամենում էր ժողովրդին հաճոյանալ ու իր անունն անմահացնել: Օրերից մի օր բանտ գնաց, որ այնտեղ, ցմահ բանտարկվածների մեջ, դատապարտված անմեղներին ու իսկապես զղջացողներին գտնի, ազատ արձակի: Նա բանտարկյալներից յուրաքանչյուրին հարցուփորձ արեց: Բոլորն էլ բողոքի վայնասուն բարձրացրին ու կուրծք ծեծելով պահանջեցին ազատ արձակել իրենց:
-Իմ այստեղ լինելը մեծ անիրավություն է,- ասաց մեկը:
-Իմ դատավորը կաշառված էր,- ասաց մյուսը:
-Ինձ չարամտորեն զրպարտել են,- բողոքեց երրորդը:
 Ու բոլորն էլ.
-Ես չար նախանձի դժբախտ զոհն եմ…
-Ես մի դժբախտ մարդ եմ…
-Ես անմեղ եմ…
Եվ զղջման կամ ներում հայցելու մասին ոչ ոք չէր մտածում: Բանտի վերակացուն էլ յուրաքանչյուրի հանցանքը մեկիկ-մեկիկ թվարկում էր, ու թագավորը տեսնում էր, որ բոլորն էլ չարսիրտ գազաններ էին` սուտ երդումներով, շահամոլ խաբեությամբ ու այլ պղծություններով աղտոտված: Ու նա գնալով մռայլվում էր:
«Մի՞թե ինձ վիճակված չէ անունս ժողովրդի մեջ անմահացնել»,- մտածում էր:
Մեծ տխրությամբ մթագնած` արքան պատրաստվում էր բանտից դուրս ելնելու, երբ բանտախցի ամենամութ անկյունում մի կալանավորի տեսավ, որը մինչ այդ ծպտուն չէր հանել:
-Ո՞վ ես,- նրան դիմեց թագավորը,- անունդ ի՞նչ է:
-Գործածս չարիքների պատճառով մարդիկ անեծքով են հիշում անունս, դրա համար էլ չեմ ուզում, որ դու իմանաս…,-ասաց երիտասարդը:
Թագավորը տեսավ, որ կալանավորը լայն ճակատ անի ու բաց, համարձակ հայացք: Նրան երիտասարդի խոսքը զարմացրեց,  նա ասաց.
-Հրամանս է. պատմի՛ր` ժողովուրդն ինչի՞ համար անունդ անիծեց, և ինչո՞ւ չես աղմկում, թե անմեղ ես:
Եվ երիտասարդ կալանավորը մեկ առ մեկ պատմեց իր հանցանքները: Իր տխուր պատմությունը վերջացնելով` ասաց.
-Խոստովանում եմ, որ մահապատժի էի արժանի, բայց  դատավորս արդարամիտ ու գթասիրտ էր, իմ երիտասարդությունը խնայեց, մահվան չդատապարտեց:
Այդ ժամանակ թագավորի մռայլությունը վերջապես անցավ, ու նա հրամայեց.
-Հեյ, վերակացո՛ւ, այս մարդուն դո՛ւրս քշիր, քանզի այս վայրագ գայլը կհոշոտի մյուս համեստ, անմեղ գառնուկներին…
Այդպես երիտասարդ հանցագործն ազատվեց, իսկ իրենց հանցանքներն ուրացողները մնացին սահմանված պատիժը կրելու:
ժողովուրդն էլ պահեց-պահպանեց ու մեզ հասցրեց այս ուսանելի պատմությունր:

Հարցեր
Ինչո՞ւ թագավորը բանտ գնաց:
Որպեսզի, մի անմեղի բաց թողնի և իր անունը անմահացնի։
Բանտարկյալները թագավորին ինչպե՛ս ընդունեցին:
Թագավորին բանտարկյալները ընդունեցին վատ։
Թագավորն ինչպե՞ս վերաբերվեց կալանավորների արդարացումներին:
Դրանք նա համարեց, որպես ուրացում։
Երիտասարդ բանտարկյալը մյուսներից ինչո՞վ տարբերվեց:
Նա իր մեղքը ընդունեց, ի տարբերության մյուսների։
Թագավորն ի՞նչ վճիռ կայացրեց:

 3.Տեքստը մեկ նախադասությամբ փոխադրի՛ր:

Սրր Ուոլթըր Ռլեյնը (անգլիացի պետական գործիչ և ծովագնաց) Ամերիկայից   Անգլիա բերեց երկու բույս` կարտոֆիլն ու ծխախոտը: Հավանաբար, նա Անգլիայում առաջին ծխողն է եղել:

Մի երեկո, երբ աշխատասենյակում նստած իր ծխամորճն էր ծխում, հայտնվեց ծառան` մի նամակ ձեռքին: Վերջինս ծխող մարդ երբեք չէր տեսել և կարծեց, թե տերն այրվում է: Նա նամակը զցեց և ահաբեկված դուրս վազեց` գոռալով.
— Տերս այրվում է, տերս այրվում է, ծուխը դուրս է զալիս նրա քթից ու բերանից: Հետո շտապ մի դույլ ջուր բերեց և տիրոջ վրա լցրեց: Վերջինս չհասցրեց անգամ բացատրել, թե ի՛նչ է իր ձեռքինը:

Անգլիայում առաջին ծխողը՝ Անգլիացի պետական գործիչ և ծովագնաց Սրր Ուոլթըր Ռլեյնը, ով Ամերիկայից Անգլիա էր բերել երկու բույս` կարտոֆիլն ու ծխախոտը, իր աշխատասենյակում նստած ծխամորճն էր ծխում, երբ իրեն նամակ բերող ծառան, որը երբեք չէր տեսել ծխող մարդ, սենյակ մտավ և տեսնելով, որ տիրոջ բերանից ու քթից ծուխ է դուրս գալիս,մտածեց, որ տերը այրվում է, և միանգամից նամակը գցելով՝ դուրս վազեց և մի դույլ ջուր բերելով՝ լցրեց տիրոջ վրա:

Թեմա՝ Մեկ անհայտով գծային անհավասարումներ։

Անհավասարումները, որոնց ձախ և աջ մասերը x փոփոխականի նկատմամբ առաջին աստիճանի բազմանդամներ կամ թվեր են, անվանում են x մեկ անհայտով գծային անհավասարումներ: 

Հետևյալ անհավասարումները գծային անհավասարումների օրինակներ են:

ա)3x+5<x−2,  բ)5x−4≥−3x−8,  գ)−4x<−2x+6

Լուծենք դրանք:

ա 3x+5<x−2 3x−x<−2−5 2x<−7 x<−3.5 Պատ․՝ x∈(−∞;−3.5]

բ 5x−4≥−3x−8 5x+3x≥−8+4 8x≥−4 x≥−0.5 Պատ․՝ x∈[−0.5;+∞)

գ −4x<−2x+6 −4x+2x<6 −2x<6 x>−3 Պատ․ ՝x∈(−3;+∞)

Գծային անհավասարումներ լուծելիս օգտվում են հետևյալ կանոններից:

1) Անհավասարման անդամները կարելի է տեղափոխել նրա մի մասից մյուսը՝ փոխելով տեղափոխվող անդամի նշանը հակադիրով:

2) Անհավասարման մեջ կարելի է կատարել նման անդամների միացում:

3) Անհավասարումը դրական թվով բազմապատկելիս նրա նշանը չի փոխվում:

4) Անհավասարումը բացասական թվով բազմապատկելիս նրա նշանը փոխվում է հակադիրով:

Առաջադրանքներ։

1․ Լուծել անհավասարումները։

1.
ա) x=(-∞;1)
բ) x=(-1;+∞)
գ) x=(-∞,-1)
դ) x=(-∞;-13/2)

2.
ա) x=(-∞;3)
բ) x=(8/3;+∞)
գ) x=(-∞; -1/2)
դ) x=(-∞;3)

3.
ա) x=(-∞;5)
բ) 0
գ) x=R
դ) 0

4.
ա) 0
բ) 0
գ) 0
դ) x=5

5.
ա) x=(-∞;24)
բ) x=(-∞;6)

2․ Լուծել անհավասարումները։

ա) x=(1;+∞)
բ) x=(-∞;5)
գ) x=(-∞;2)
դ) x=(5;+∞)

3․Լուծել անհավասարումները

ա) x=(-∞;3)
բ) x=(-5/2;+∞)
գ) x=(-∞;1/2)
դ) o

Exercise 1

Your results

You answered 10 tasks out of 10 correctly. That is 100%.

1. Andrew has not been living in the country since 2015. 
2. How long have your grandparents been driving this car? 
3. They have not been cycling today. 
4. Tony has not been reading his book, but Mary has. 
5. How long has he been waiting for her? 
6. Has Andy been working on the blue car all day? 
7. My brother has not been studying hard enough. 
8. How long have they been looking for a flat? 
9. I have not been doing my homework recently. 
10. Have you been sleeping the whole morning?

Exercise 2

Your results

You answered 10 tasks out of 10 correctly. That is 100%.

1. Max has not been reading his comic book. 
2. How long have they been learning French? 
3. I have not been driving for two months now. 
4. Has she been walking the whole morning? 
5. Who has been digging in the garden? 
6. It has not been raining much in this area. 
7. How long have you been wearing this ring? 
8. Marie has not been writing in her diary. 
9. Has he been drawing matchstick figures lately? 
10. What have we been doing this whole time?

Exercise 3

Your results

You answered 10 tasks out of 10 correctly. That is 100%.

1. Carl hasn’t been listening to the teacher for the last ten minutes. 
2. The students haven’t been trying to learn the new words. 
3. Kim hasn’t been doing crossword puzzles. 
4. The teachers haven’t been lying in the sun. 
5. I haven’t been sleeping in the last lesson. 
6. The doctor hasn’t been examining the patients. 
7. They haven’t been laughing out loud. 
8. We haven’t been phoning the whole evening. 
9. My father hasn’t been going to work lately. 
10. Zack hasn’t been dancing the whole evening.