Автор: grigoramiryan

Рубрика: Հայոց լեզու 9

Ինքնաստուգում

Опубликовано автором grigoramiryan

1․Ընտրել բառերը և տեղադրել համապատասխան տեղում՝ ենթարկելով փոփոխության: (2մ.) ա) Արևելյան մի ________՝ փոշոտ փողոցի ստվերոտ ________ մեկում, ________ շոգին ________ մի ծերուկ դերվիշ: (միջօրե, քաղաք, պառկել, անկյուն) բ) Նա ________ երկու ________ մասի բաժանեց. Մի մասը փաթաթեց բրդյա կտորի մեջ և պահեց դուրս ցցված մի ________ տակ, մյուսը նորից ________ մեջ լցրեց: (ժայռ, ոսկի, հավասար, պարկ)

ա) Արևելյան մի քաղաք՝ փոշոտ փողոցի ստվերոտ անկյունում, միջօրեի շոգին պառկած մի ծերուկ դերվիշ:

նմանաբար՝
«Արևելյան մի քաղաք՝ փոշոտ փողոցի ստվերոտ անկյունում, միջօրեի շոգին պառկած մի ծերուկ դերվիշ։»

բ) Նա ոսկին երկու հավասար մասի բաժանեց. Մի մասը փաթաթեց բրդյա կտորի մեջ և պահեց դուրս ցցված մի ժայռի տակ, մյուսը նորից պարկի մեջ լցրեց:

նմանաբար՝
«Նա ոսկին երկու հավասար մասի բաժանեց. Մի մասը փաթաթեց բրդյա կտորի մեջ և պահեց դուրս ցցված մի ժայռի տակ, մյուսը նորից պարկի մեջ լցրեց։»

2․Փակագծում տրվածներից ընտրել նախադասությանը համապատասխան բառը և ընդգծել: ա) Այդ չարագույժ լուրից (խռովել, խռովվել) էր Այվազովսկու հոգու անդորրը: բ) Սեփական գիտելիքի պակասի (զգացմունքը, զգացումը) կախված է ունեցած գիտելիքի ծավալից ու խորացումից:

ա) Այդ չարագույժ լուրից խռովվել էր Այվազովսկու հոգու անդորրը:

բ) Սեփական գիտելիքի պակասի զգացումը կախված է ունեցած գիտելիքի ծավալից ու խորացումից:

3․ Տեղադրել բաց թողնված տառերը և կետադրել: Նա դիմեց որդուն Հայրենական տան դռները փակ են քո առա__ որովհետև դու քո սրտի դռները փակեցիր խ__ճիդ ու հայրենիքի__ առջ__: Դու արատավորեցիր Արծրունիների պայծառ հիշատակը՝ ար__ամար__ելով քո ժողովր__ին ու հավատը: Ես քեզ կստիպեմ նվագել անիծյալ գոռում էր նա դու ծա__ված ես թշնամուն:

Նա դիմեց որդուն․
— «Հայրենական տան դռները փակ են քո առջև, որովհետև դու քո սրտի դռները փակեցիր խղճիդ ու հայրենիքի առջև։
Դու արատավորեցիր Արծրունիների պայծառ հիշատակը՝ արատավորելով քո ժողովրդին ու հավատը։
Ես քեզ կստիպեմ նվագել», — անիծյալ գոռում էր նա, — «դու ծախված ես թշնամուն»։

Вы сказали:

4․ Փոխակերպել ուղղակի խոսքը՝ դարձնելով անուղղակի: — Լռե՛ք, թողե՛ք՝ ասի այն, ինչ մտքում ունի, — սաստեց բանախոսը և ձայնի եղանակը փոխելով՝ ասաց օրիորդին. – կկամենայի իմանալ՝ ինչ էիք ուզում ասել մեր մասին: Նա ընկերներին հաճախ էր ասում. — Եթե ամեն մեկս մի փոքր բան անի, բոլորս մի մեծ գործ արած կլինենք:

Բանախոսը, սաստելով ներկաներին, հրամանեց լռել ու նրանց թույլ տալ արտահայտել իրենց մտքերը, ապա ձայնի եղանակը փոխելով ուղղվեց օրիորդին և ասաց, որ կուզեր իմանալ, ինչ են ուզում ասել իր մասին։

Նա ընկերներին հաճախ ասում էր, որ եթե յուրաքանչյուրը մի փոքր բան աներ, բոլորս մի մեծ գործ արած կլինեին։

5. Ո՞ր շարքի բոլոր բառերն են իրար հոմանիշ։

1․Գովել, դրվատել, պախարակել, փառաբանել
2․ Բիլ, լուրթ, կապուտակ, լաջվարդ
3․ Հեծկլտալ, փղձկալ, ործկալ, արտասվել
4․Դժվար, դյուրին, բարդ, խրթին

6. Ո՞ր նախադասության մեջ է ընկեր բառը գործածված ուղիղ իմաստով։

1․ Ես մի ընկեր ունեի՝ Լիպո անուով:
2․Ընկեր կդառնամ ես քո վշտերին…
3․Ջութակը միշտ նրա անբաժան ընկերն էր:
4․Ի վերջո կյանքի ընկերներ դարձան:

7. Ո՞ր շարքի բոլոր բառերն են նախածանցավոր։

1. Անստույգ, անպատիժ, անձավ, անծուխ

2. Արտաքին, արտեզր, արտասահման, արտակարգ

3. Գերազանց, գերծանր, գերարագ, գերեվաճառ

4. Ենթագլուխ, ենթաշերտ, ենթակա, ենթամաշկ

8․ Ո՞ր շարքի բաղադրյալ հատուկ անունների միայն առաջին բաղադրիչն է գրվում մեծատառ։

1. ՌՈՒԲԻՆՅԱՆ ՀԱՐՍՏՈՒԹՅՈՒՆ, ԱՍԵՂԻ ՀՐՎԱՆԴԱՆ, ՌՈՒԱՆԴԱՅԻ ՀԱՆՐԱՊԵՏՈՒԹՅՈՒՆ, ՍԱՏԱՆԱՅԻ ԿԱՄՈՒՐՋ

2. ՍԱՆՆԻԿՈՎԻ ՆԵՂՈՒՑ, ՍԱՍԱՆՅԱՆ ՏՈՀՄ, ՊՈՒԵՐՏՈ ՌԻԿՈ, ՍԵԼԵՎԿՅԱՆ ԹԱԳԱՎՈՐՈՒԹՅՈՒՆ

3. ՍՊԻՏԱԿ ԾՈՎ, ՍԻՐԻԱԿԱՆ ԱՆԱՊԱՏ, ՍՄԲԱՏ ԳՈՒՆՍՏԱԲԼ, ՈՒՐԱՐՏՈՒԻ ԹԱԳԱՎՈՐՈՒԹՅՈՒՆ

4. ՏԱՎՈՒՇԻ ՄԱՐԶ, ՎՌԱՄՇԱՊՈՒՀ ԱՐՔԱ, ՀԱՂՊԱՏԻ ՎԱՆՔ, ՍՅՈՒՆՅԱՑ ԱՇԽԱՐՀ

9. Ո՞ր շարքի բոլոր բառերն են գրվում միասին։

1․ծուռտիկ(մուռտիկ), զին(ուժ), գետ(միջօրե), վերից(վար)

2․կարոտ(ախտ), ձեռք(բերում), ձայն(երիզ), կաթիլ(առ)կաթիլ

3․ծայր(ի)ծայր, որոտ(ընդ)ոստ, սարե(սար), առ(հավետ)

4․խաղող(օրհնեք), վաղուց(ի)վեր, գետ(անցում), ափ(հանում)

Рубрика: Գրականություն 9

«Չորս անգամ մեռած» Թեա Թոփուրիա

Опубликовано автором grigoramiryan

«Չորս անգամ մեռած» Թեա Թոփուրիա

Ինչու՞ Գաբրիելին չեն ընդունում հանդերձյալ աշխարհում։
Որովհետև նա չի կարողացել մաքրվել իր մեղքից։

Ինչպես է արձագանքում գյուղը Գաբրիելի կենդանանալուն։
Գյուղը զարմանում է և չի կարողանում հասկանալ դա։

Ի՞նչ է Գաբրիելը հարցնում մարդկանց։
Հարցնում է, թե ինչպես հասնել ներշնչման և խաղաղության։

Ո՞վ է պատմվածքում հիշատակում սանդուղքը դեպի երկինք։
Տեր հայրը կամ մեկ այլ հոգևոր կերպար։

Ինչու՞ է Գաբրիելը ցանկանում, որ իրեն վառեն։
Նա ցանկանում է մաքրվել իր մեղքից։

Ինչու՞ Գաբրիելը չի կարողանում հիշել իր մեղքը։
Որովհետև դա չափազանց ծանր հոգեկան բեռ է։

Ի՞նչ խորհրդանշական իմաստ կարող է ունենալ «չընդունվելը» հանդերձյալ աշխարհում։
Հոգևոր անհանգստություն և մաքրագործման անկարողություն։

Ինչպե՞ս է մահը ներկայացված պատմվածքում։ Ո՞ր դեպքն է Գաբրիելը հիշում մահվան այցի մասին։
Մահը ներկայացվում է որպես ներհոգևոր պայքար։ Գաբրիելը հիշում է մահվան պահը՝ երբ անցնում էր կյանքի և մահվան սահմանը։

Ի՞նչ դեր ունի գյուղի համայնքը պատմվածքում։
Գյուղը խորհրդանշում է սոցիալական և հոգևոր քննադատություն։

Կարո՞ղ ենք ասել, որ Գաբրիելի խնդիրը միայն հոգևոր է։ Ինչու՞։
Ոչ, այն նաև սոցիալական և մարդկային է։

Ի՞նչ խորհուրդ է տալիս տեր հայրը Գաբրիելին վերջում։ Ինչպե՞ս է սա փոխում պատմվածքի իմաստը։
Տեր հայրը խորհուրդ է տալիս ներսից խաղաղություն գտնել, ինչը փոխում է պատմության իմաստը՝ ցույց տալով ներսի մաքառումը։

Գաբրիելը իսկապես մեղք գործե՞լ է, թե՞ այդ մեղքը այլ իմաստ ունի։
Մեղքը, հավանաբար, հոգևոր է, կապված նրա ներսի ապատիայի և մեղքի զգացմունքի հետ։

Ինչպիսի՞ն է Գաբրիելի կերպարը։
Նա խորը հակասական և խռովական անձնավորություն է։

Ի՞նչ է մեղքը։
Մեղքը կարող է լինել հիշողություն, գործողություն կամ հետևանք՝ կախված մարդու ներսից։

Рубрика: Իրավունք 9

Թեմա ՝ «Հաշմանդամների իրավունքները»

Опубликовано автором grigoramiryan

Թեմա ՝ «Հաշմանդամների իրավունքները»

Պատասխանե՛ք հետևյալ հարցերին

մասնագիտություններ ու ոլորտներ պահանջում են հատուկ կրթություն և պատրաստություն (օրինակ՝ բժշկություն, ինժեներություն), ինչը կարող է սահմանափակել որոշ մարդկանց հնարավորությունները։

7.Արդյո՞ք միշտ են պահպանվում անչափահասների աշխատանքային իրավունքները գործատուների կողմից։ Բերե՛ք օրինակներ։

Անչափահասների աշխատանքային իրավունքները հաճախ չեն պահպանվում, քանի որ գործատուները կարող են նրանց շահագործել՝ չպահպանելով աշխատանքային պայմանները։ Օրինակ, աշխատանքի ընդունումը առանց համապատասխան պայմանների կարող է հանգեցնել անչափահասի աշխատունակության չարաշահմանը։

8.Ի՞նչ գիտեք վարձակալության իրավունքի մասին։

Վարձակալության իրավունքը նշանակում է, որ մեկը կարող է վերցնել ուրիշի սեփականությունը օգտագործելու համար՝ համաձայն պայմանագրի։ Օրինակ, բնակարան վարձակալելը ենթադրում է, որ վարձակալը պետք է վճարի վարձը և օգտագործի այն համաձայն պայմանների։

Рубрика: русский язык 9

Несколько советов

Опубликовано автором grigoramiryan

(По Т.Джефферсону)

    1. Не откладывай до завтра, что можешь сделать сегодня.

    2. Не заставляй другого делать то, что можешь сделать сам.

    3. Гордость обходится дороже, чем всё, что нужно для еды, питья, жилища, одежды.

    4. Сколько мы перемучились из-за того, что не случилось, но лишь могло случиться.

    5. Если рассердишься, прежде чем что-нибудь сделаешь или скажешь, сосчитай до десяти. Если не поможет, сосчитай до ста, и это не помогло — сосчитай до тысячи.

Проблемные вопросы։

  1. Почему мы склонны откладывать важные дела на потом? Каковы способы преодолеть привычку откладывать дела?
  2. Почему важно учиться быть самостоятельным и не перекладывать свои обязанности на других? В каких ситуациях можно или нужно попросить помощи, а когда лучше сделать самому?
  3. Как вы понимаете это высказывание? Почему гордость может быть более дорогой, чем материальные вещи? В каких ситуациях гордость может привести к потерям или ошибкам?
  4. Почему мы часто беспокоимся о событиях, которые не происходят? Как научиться не переживать о том, что ещё не случилось, и возможно, никогда не случится?
  5. Почему важно научиться контролировать свои эмоции перед тем, как принимать решения?

  6. Откладываем из-за страха, неопределенности или лени. Чтобы преодолеть, делим задачи на мелкие, ставим сроки и используем методы планирования.
  7. Почему важно быть самостоятельным? Когда попросить помощь?
  8. Самостоятельность развивает уверенность. Помощь нужна, если задача сложная или требующая опыта, но в остальных случаях лучше делать самому.
  9. Гордость дороже материальных вещей? Когда гордость приводит к потерям?
  10. Гордость может помешать признать ошибки или просить помощи, что ведет к потерям или конфликтам.
  11. Почему беспокоимся о будущем? Как перестать?
  12. Беспокойство из-за страха перед неизвестным. Нужно научиться фокусироваться на настоящем и не зацикливаться на возможных проблемах.
  13. Почему важно контролировать эмоции перед решениями?
  14. Эмоции могут искажать восприятие и вести к импульсивным решениям. Важно сначала успокоиться и подумать о последствиях.

Задание 2. Задания на узнавание и интерпретацию
1.1. Определи источник известных выражений, пословиц, цитат․

Из каких книг или фильмов взяты эти фразы?

  • «Счастливые часов не наблюдают».
  • «Я вас любил: любовь ещё, быть может…».
  • «Береги платье снову, а честь смолоду».

Объясните данные выражения своими словами․

«Счастливые часов не наблюдают»
Источник: Фраза из пьесы Александра Островского «Без вины виноватые».
Объяснение: Люди, которые счастливы, не замечают времени, потому что наслаждаются моментом и не беспокоятся о том, сколько прошло времени.

«Я вас любил: любовь ещё, быть может…»
Источник: Стихотворение Александра Пушкина «Я вас любил».
Объяснение: Это строки о том, как человек, даже если уже не любит, всё ещё сохраняет чувства к прошлому и надежду, что любовь могла бы возродиться.

«Береги платье снову, а честь смолоду»
Источник: Пословица, но она также встречается в литературе, например, в произведениях Пушкина и других авторов.
Объяснение: Эта фраза призывает заботиться о своей репутации с молодости, так как честь трудно восстановить, а потерянное достоинство сложно вернуть.

1.2. Найди соответствие
Соотнесите выражение с его значением. Соедините логически высказывания․

  • «Работать спустя рукава»
  • «Глас вопиющего в пустыне»
  • «В гостях хорошо, а дома лучше»

а) Не прилагать усилий.
б) Безрезультатно обращаться к людям.
в) Лучше всего дома.

«Работать спустя рукава» – а) Не прилагать усилий.

«Глас вопиющего в пустыне» – б) Безрезультатно обращаться к людям.

«В гостях хорошо, а дома лучше» – в) Лучше всего дома.

1.3 Вставь пропущенное слово
Дополните выражение нужным словом. Например։ Моя хата … (Ответ: с краю.)

  • С глаз долой – из … вон.
  • Поспешишь ․․․ насмешишь․
  • Не плюй в колодец, пригодится воды ․․․
  • Без … не выловишь и рыбку из пруда.
  • Вода ․․․ точит.

    С глаз долой – из сердца вон.
  • Поспешишь – людей насмешишь.
  • Не плюй в колодец, пригодится воды напиться.
  • Без труда не выловишь и рыбку из пруда.
  • Вода камень точит.
Рубрика: Հայոց լեզու 9

Հայոց Լեզու

Опубликовано автором grigoramiryan

1.Փակագծերում տրվածներից ընտրել այն բառը, որը
փոխաբերական իմաստով կլրացնի տողասկզբի բառին։
1. առվակ (կարկաչուն, մոլորված, լայն)
2. ժայռ (բարձր, մտախոհ, ուղղաձիգ)
3. ծաղիկ (բուրավետ, դեղին, ժպտուն)
4. փողոց (ուրախ, ասֆալտապատ, լայն)
5. սենյակ (կահավորված, նորոգված, հյուրընկալ)
6. հուշարձան (քարե, նախշազարդ, հպարտ)
7. բերդ (կիսավեր, ալևոր, հինավուրց)
8. ցայտաղբյուր (գեղեցիկ, քանդակազարդ, զվարթ)
9. ամպ (ճերմակ, թավահոնք, անձրևաբեր)
10. գիրք (կաշեպատ, մաշված, իմաստուն)

առվակ – կարկաչուն

ժայռ – ուղղաձիգ

ծաղիկ – ժպտուն

փողոց – ուրախ

սենյակ – հյուրընկալ

հուշարձան – հպարտ

բերդ – ալևոր

ցայտաղբյուր – զվարթ

ամպ – թավահոնք

գիրք – իմաստուն

մարտ

ճակատամարտ, կռիվ.

«մեծ մարտ տեղի ունեցավ քաղաքի պաշտպանության համար»։

տարվա երրորդ ամիս.

«նա ծնվել է մարտի 15‑ին»։

կետ

լատիներեն «punctum» բառի բաղկացուցիչ, պунктուացիոն նշան (․).

«ավարտի կետ»՝ նախադասությունը եզրափակող նշան։

վիրահատական կամ երկրաչափական միակողմանի միավոր (օր. (x,y) կոորդինատային համակարգում).

«որոշել A կետի դիրքը»։

ռիսկապաշտ կամ գրավոր հատվածի (պարբերության) սկիզբ կամ ավարտ.

«տեսական կոնծից հետո փոխել կետի դիրքը»։

խնդիր

խնդրահարույց, լուծում պահանջող տեսակի խնդիր (պրոբլեմ)։

«գլխավոր խնդիրն այն է, թե ինչպես նվազեցնել ծախսերը»։

փորձարարական, ուսումնասիրման ենթակա առարկա, ասենք՝ վարժական խնդիր.

«դասագրքում հաշվարկի խնդիրներ կան»։

խորհուրդ

պատճռորոշ կամ ուղեցույց առաջարկ (advice).

«աջակցիր ինձ՝ դարձրու՝ խորհուրդ տուր»։

ժողովրդի կամ գործավար մարմին, խորհրդատվական խումբ (council).

«Երևանի քաղաքային խորհուրդ»։

քանոն

եկեղեցական օրենքների (canonical law) ամբողջություն.

«քանոնաշար»՝ եկեղեցական կարգապահություններ։

երաժշտության մի ձև (մոտիվների տողամբանական կրկնություն, musical canon).

«Պահոց քանոն»։

ներշնչել

գաղափար, ոգի ներշնչել՝ ոգեշնչել (inspire).

«իր խոսքով նա միլիոնավոր մարդկանց ներշնչեց»։

առոալողական իմաստով՝ ներշնչել՝ շնչել (inhale).

«փուչիկի մեջ ներշնչել օդ»։

դատարկ

առարկայական առումով դատարկ, ոչ մի բովանդակություն չպարունակող.

«դատարկ ամպեր»՝ ձանձրալի, անիմաստ խոսք.

ազատ, ոչ լի (օր.՝ դատարկ մասնաշենք, դատարկ սենյակ).

«դատարածքը այժմ դատարկ է»։

խնամի

կրտսեր, պաշտպանության տակ գտնվող անձի՝ հոգատար (guardian).

«նա իր քրոջ խնամին է»։

մկրտության հովանավոր (godparent).

«խնամիս ինձ ապրել ես սովորեցրել»։

գլուխ

մարդու կամ կենդանու վերևի ֆիզիկական, անատոմիական մաս.

«ձեր գլուխը ցավում է»։

առաջնային, գլխավոր մաս (leader, chief).

«ծրագրի գլուխգործոցը»։

գիրք, զեկույց, բաժնի անվանում (chapter, section).

«ուսումնասիրության առաջին գլուխը»։

մատնանշող երկրաչափական վերին կետի արտահայտություն.

«տրոհանու գլխուղի»։

Ինձ մոտ մի քանի այլ բազմիմաստ բառեր կան

օր

24 ժամանոց ժամանակամիջոց (day).

օրացույցային միավոր՝ ամսաթվի նշման համար («այսօր»).

փորձաշրջան, վերելքի կամ անկման հանգրություն («բարենոր օրեր»).

տեղ

բնական կամ ժամանակական դիրք (place/time).

նստատեղ, հարմար տեղ (seat).

գծագրական, քարտեզում նշված կետ (location).

կողմ

կողմ, կողմնորոշում (side, direction).

քաղաքական կամ կոլեկտիվ խումբ (party).

հենակետ, դիրք (support base).

մատ

մարդու կամ կենդանու մատը (finger).

փոքր բաժին, միավոր (digit).

տեսակ, սորտ («դեղատոմսի մատ»՝ բաղադրատոմս):

փող

արժույթ, մանրադրամ (money).

ամբողջացնող շերտ, երաշտոտ (soil horizon)՝ հողային գիտության մեջ.

Рубрика: Без рубрики

Գրականություն

Опубликовано автором grigoramiryan

1․ Կարդա պատմությունը, վերնագրիր։

2․Նկարագրիր քո զգացումները։
3․Պատմությունը փոխիր այնպես, ինչպես կուզեիր այն ավարտվեր, հիմնավորիր։

 Մայրս միայն մեկ աչք ուներ: Ես նրան տանել չէի կարողանում, ամաչում էի նրա պատճառով, որ ստիպված եմ միշտ տանել այդ ամոթանքը: Նա աշխատում էր դպրոցում, խոհարարուհի էր: Մի անգամ մայրս եկավ ինձ դպրոցից տուն տանելու, հատակը գնաց ոտքերիս տակից… փախա նրանից, որպեսզի դասարանցիներս չտեսնեն: Հաջորդ օրը դասընկերս հարցրեց.
 — Մայրդ մի աչքանի՞ է։
Ես մորս սկսեցի ավելի շատ ատել: Երբ գնացի տուն, ասացի այն, ինչ մտածում էի, ասացի, որ ավելի լավ կլիներ, եթե նա մեռներ, գոնե ստիպված չէի լինի նրա պատճառով այդքան ամաչել: Հետո սկսեցի շատ աշխատել ու գնացի Սինգապուր՝ ուսումս շարունակելու, ամուսնացա և արդեն ունեի իմ երեխաները, երջանիկ էի, բայց մի օր էլ մայրս եկավ հետևիցս՝ Սինգապուր: Երեխաներս նրան տեսնելով` վախեցան: Ես նրան դուրս արեցի տնից… Նա անխոս հեռացավ: Մի անգամ էլ ընկերներս ասացին, որ հավաքվում են։ Գնացի… Հետաքրքրության համար այցելեցի հին տունս, հարևանուհին ասաց, որ մայրս մահացել է և ինձ տվեց մի նամակ։
Նամակում գրված էր. «Տղաս, կներես ամեն ինչի համար, կներես, որ վախեցրեցի երեխաներիդ, կներես, որ եկա քո տուն, շատ կուզեի ողջ լինել, որ գոնե հեռվից տեսնեի քեզ: Ե՞րբ կգաս։ Գիտե՞ս, երբ դու փոքր էիր, քեզ հետ դժբախտ դեպք պատահեց` կորցրիր աչքդ, ես իմը տվեցի քոնի փոխարեն, և հիմա ես ուրախ եմ, որ դու ես տեսնում այդ աչքով…
 Մեծ սիրով՝  քո մայր»…

1․ Վերնագիր՝ «Մայրիկի նվիրումը»

2․ Զգացումներ․ Հուզիչ է, ցավալի, որ երեխան չի գնահատում մոր զոհողությունները, մինչև ուշ է լինում:

3․ Փոխում․ Եթե ես փոխեի վերջը, կուզեի, որ տղան ընդուներ մոր սերը ու հետագայում շտկեր հարաբերությունները, նախքան ուշանալը։

  • Մի մարդու մոտ եկան Աղքատությունն ու Հարստությունը և հարցրին.
     -Ո՞վ է մեզանից ավելի գեղեցիկ։
    Վախեցավ մարդը, մտածեց` «Եթե ասեմ` Աղաքատությունն ավելի գեղեցիկ է, ապա Հարստությունը կբարկանա ու կգնա: Իսկ եթե ասեմ` Հարստությունն ավելի գեղեցիկ է, ապա Աղքատությունը կնեղանա ինձնից ու վրեժ կլուծի»։
     Մտածեց մի քիչ ու ասաց.
     -Քանի դեռ դուք ձեր տեղում կանգնած եք, ես չեմ կարող որոշել, դուք պտտվեք, քայլեք, որ ես նկատեմ գեղեցիկին: Սկսեցին Աղքատությունն ու Հարստությունը շրջել տեղանքով` այս ու այն կողմ անելով: Մարդը մտածեց, ապա պատասխանեց. -Դո’ւ, Աղքատություն, ավելի գեղեցիկ ես թիկունքից, երբ հեռանում ես, իսկ դո’ւ, Հարստություն, ավելի հիասքանչ ես դիմացից, երբ ինձ ես մոտենում…
    *********************************************************************************
  • Մի մարդ տուն է գնում իր համար, որը շատ շքեղ էր ու գեղեցիկ։ Այդտեղ կար նաև այգի։ Նրա կողքին ապրում էր մի նախանձ հարևան, ով միշտ փորձում էր փչացնել նրա տրամադրությունը՝ աղբ էր դնում դարպասի մոտ և այլն… Մի անգամ մարդը դուրս է գալիս տնից բարձր տրամադրությամբ ու դարպասի մոտ դույլով աղբ է գտնում։ Նա վերցնում է դույլը, դատարկում աղբը ու դրա մեջ լցնում իր այգու ամենահյութալի խնձորները և գնում հարևանի տուն: Հարևանը, երբ լսում է դռան թակոցը, մտածում է. «Վերջապես ես լցրեցի նրա համբերության բաժակը»։
    Նա բացում է դուռը, կռվի հույս ունենալով, բայց մարդը տալիս է նրան խնձորներով լի զամբյուղն ու ասում.
     — Ով ինչով հարուստ է, այդ էլ կիսում է մյուսների հետ։

1 Առակը ցույց է տալիս, որ կյանքում դժվար է որոշել, թե որն է ավելի լավ՝ Աղքատությունը թե Հարստությունը, քանի որ դրանք տարբեր ժամանակներում ունեն իրենց գեղեցկությունը։ Մարդը հավասարակշռում է դրանք՝ ցույց տալով, որ ամեն բան կախված է տեսանկյունից։



2 Առակը ցույց է տալիս, որ համբերությամբ և բարությամբ կարելի է հաղթահարել նախանձը և չարությունը։ Մարդը, փոխանակ վատ բանով պատասխանելու, հարևանին առաջարկում է բարություն՝ ցույց տալով, որ ով ինչով հարուստ է, այդ էլ կիսում է։

Рубрика: Без рубрики

Ինքնաստուգում

Опубликовано автором grigoramiryan

1.Ինչ է ոսպնյակը: Ոսպնյակների ինչ տեսակներ գիտեք:

Դրական (հավաքող) ոսպնյակներ

Բացասական (ցրող) ոսպնյակներ



2. Որ ուղիղն են անվանում ոսպնյակի գլխավոր օպտիկական առանցք:

Ոսպնյակի գլխավոր օպտիկական առանցքը ուղիղն է, որը անցնում է ոսպնյակի երկու կոր մակերևույթների կենտրոններով։

Այն հանդիսանում է սիմետրիայի առանցք ոսպնյակի համար և ցույց է տալիս լույսի ճառագայթների հիմնական ուղղությունը։ Գլխավոր օպտիկական առանցքի վրա տեղակայված են նաև ոսպնյակի կարևոր կետերը՝ օպտիկական կենտրոնը և կիզակետերը (ֆոկուսները)։

3. Որ ոսպնյակներն են կոչվում ուռուցիկ. և որ ոսպնյակները՝ գոգավոր:

Ուռուցիկ ոսպնյակներ (հավաքող) – կենտրոնում հաստ, եզրերին բարակ, հավաքում են լույսի ճառագայթները։
Տեսակներ՝

Երկկողմ ուռուցիկ (երկկոնվեքս)

Հարթ-ուռուցիկ (պլանկոնվեքս)

Գոգավոր-ուռուցիկ (կոնկավ-կոնվեքս)


Գոգավոր ոսպնյակներ (ցրող) – կենտրոնում բարակ, եզրերին հաստ, ցրում են լույսի ճառագայթները։
Տեսակներ՝

Երկկողմ գոգավոր (երկկոնկավ)

Հարթ-գոգավոր (պլանկոնկավ)

Ուռուցիկ-գոգավոր (կոնվեքս-կոնկավ)



4. Ինչ է բարկ ոսպնյակը: Որ կետն են անվանում ոսպնյակի օպտիկական կենտրոն: Ինչ հատկությամբ է այն օժտված:

Բարկ ոսպնյակ

Բարկ (բարակ) ոսպնյակն այն ոսպնյակն է, որի հաստությունը զգալիորեն փոքր է նրա շառավղի համեմատ։ Այսպիսի ոսպնյակների համար կիրառվում են պարզեցված օպտիկական օրենքներ։

Օպտիկական կենտրոն

Ոսպնյակի օպտիկական կենտրոնը այն կետն է, որը գտնվում է ոսպնյակի ներսում՝ գլխավոր օպտիկական առանցքի վրա։

Հատկություն

Օպտիկական կենտրոնով անցնող լույսի ճառագայթներն չեն փոխում իրենց ուղղությունը, այսինքն՝ չեն կոտրվում։



5. Ինչով են իրարից տարբերվում հավաքող և ցրող ոսպնյակները:

Հավաքող և ցրող ոսպնյակների տարբերությունները

  1. Ձևը
    • Հավաքող (ուռուցիկ) – կենտրոնում հաստ, եզրերին բարակ։
    • Ցրող (գոգավոր) – կենտրոնում բարակ, եզրերին հաստ։
  2. Լույսի ճառագայթների վարքագիծը
    • Հավաքող – հավաքում է լույսի ճառագայթները և բերում կիզակետի։
    • Ցրող – ցրում է լույսի ճառագայթները՝ ստեղծելով երևակայական կիզակետ։
  3. Կիզակետի բնույթը
    • Հավաքող – ունի իրական կիզակետ։
    • Ցրող – ունի երևակայական կիզակետ։
  4. Պատկերների առաջացումը
    • Հավաքող – կարող է առաջացնել ինչպես իրական, այնպես էլ երևակայական պատկեր։
    • Ցրող – միշտ առաջացնում է միայն երևակայական, փոքրացված և ուղիղ պատկեր։
  5. Օգտագործումը
    • Հավաքող – խոշորացույցներում, տեսախցիկներում, հեռադիտակներում։
    • Ցրող – ակնոցներում (կարճատեսության համար) և լազերային համակարգերում։



6. Որ կետն է կոչվում հավաքող ոսպնյակի կիզակետ: Իսկ ցրող ոսպնյակի կեղծ կիզակետ?

Հավաքող ոսպնյակի կիզակետ

Կետ, որտեղ հավաքվում են (կենտրոնանում) օպտիկական առանցքին զուգահեռ եկող լույսի ճառագայթները՝ անցնելով ոսպնյակից։ Այս կետը իրական է, քանի որ ճառագայթները ֆիզիկապես անցնում են այդտեղ։

Ցրող ոսպնյակի կեղծ կիզակետ

Կետ, որտեղից կարծես թե դուրս են գալիս օպտիկական առանցքին զուգահեռ եկող ճառագայթների երկարացումները՝ ոսպնյակից դուրս գալուց հետո։ Այս կետը երևակայական (կեղծ) է, քանի որ իրականում ճառագայթները չեն հավաքվում այնտեղ, այլ ուղղակիորեն ցրվում են։


7. Ինչ է ոսպնյակի կիզակետային հեռավորությունը: Ինչով են տարբերվում հավաքող և ցրող ոսպնյակների կիզակետային հեռավորությունները:

Ոսպնյակի կիզակետային հեռավորությունը

Կիզակետային հեռավորությունը (նշվում է -ով) այն հեռավորությունն է ոսպնյակի օպտիկական կենտրոնից մինչև նրա կիզակետը։

Տարբերությունը հավաքող և ցրող ոսպնյակների դեպքում

Հավաքող ոսպնյակի կիզակետային հեռավորությունը դրական է (f>0), քանի որ կիզակետը իրական է։

Ցրող ոսպնյակի կիզակետային հեռավորությունը բացասական է (f<0), քանի որ կիզակետը երևակայական (կեղծ) է։


8. Որ մեծությունն է կոչվում ոսպնյակի օպտիկական ուժ: Ինչ միավորով է այն արտահայտվում, և ինչպես է արտահայտվում այդ միավորը:

Ոսպնյակի օպտիկական ուժը (նշանակվում է D-ով) բնութագրում է ոսպնյակի լույսի ճառագայթները բեկելու ունակությունը։ Այն սահմանվում է որպես կիզակետային հեռավորության (f) հակադարձ մեծություն՝



որտեղ -ն արտահայտվում է մետրերով։

Չափման միավորը դիօպտրիան է (դպտր), որը համարժեք է ։ Այսինքն՝ 1 դիօպտրիան համապատասխանում է 1 մետր կիզակետային հեռավորությամբ ոսպնյակի օպտիկական ուժին։

Նշում՝ D=1/f

Հավաքող ոսպնյակների օպտիկական ուժը դրական է (D>0), քանի որ դրանք կենտրոնացնում են լույսի ճառագայթները։

Ցրող ոսպնյակների օպտիկական ուժը բացասական է (D<0), քանի որ դրանք ցրում են լույսի ճառագայթները։



9. Առարկայի բարձրությունը 70 սմ է, իսկ նրա պատկերի բարձրությունը 52 սմ: Որքա՞ն է ոսպնյակի գծային խոշորացումը:

Ոսպնյակի գծային խոշորացումը (K) հաշվարկվում է հետևյալ բանաձևով՝

K=h’/h

որտեղ՝

h’= 52 սմ (պատկերի բարձրությունը),

h= 72 սմ (առարկայի բարձրությունը)։


Հաշվենք՝

K = 52/70=0,74





10.Որքա՞ն է 0.8 մետր բարձրությամբ առարկայի պատկերի բարձրությունը, եթե ոսպնյակի գծային խոշորացումը 2.5 է: Պատասխանը գրել տասնորդականի ճշտությամբ:

K=h’/h



որտեղ՝

h’— պատկերի բարձրությունը,

h=0.8 մ — առարկայի բարձրությունը,

K=2.5 — գծային խոշորացումը։

h’=?



h’ = K/h



h’ = 2.5 • 0.8=2.0 մետր

Рубрика: Քիմիա 9

Քիմիա

Опубликовано автором grigoramiryan

փորձ 1

H2O2 MnO2 → 2H2O2 + O2

փորձ 2

KClO3 MnO2 → KCl + O2 ↑

փորձ 3

4P + 5O2 → 2P2O5

փորձ 4

Պղնձի ստացոււմը իր աղից տեղակալման ռեակցիա

CuSO4 + Fe → Cu ↓+ FeSO4